Wilhelmina-munten zijn Nederlandse munten uit de regeerperiode van koningin Wilhelmina, van 1890 tot 1948. Je vindt er onder meer centen, dubbeltjes, guldens en gouden tientjes tussen. De waarde verschilt per munt en hangt vooral af van het jaartal, de uitvoering, het metaal en de staat.

Een oud portret maakt een munt niet automatisch zeldzaam. Om te bepalen wat je hebt, vergelijk je de volledige uitvoering met die van dezelfde munt in dezelfde kwaliteit.

Welke Wilhelmina-munten zijn er?

Tijdens de regeerperiode van Wilhelmina verschenen munten met verschillende nominale waarden, van kleine betaalmunten tot gouden tientjes. De nominale waarde is het bedrag dat op de munt staat. Dat is iets anders dan de prijs die een verzamelaar ervoor wil betalen.

• Centen: kleine munten, waaronder bronzen exemplaren. Niet elke munt uit de regeerperiode draagt een portret van Wilhelmina.
• Stuivers: onder Wilhelmina verschenen onder meer vierkante stuivers.
• Dubbeltjes en kwartjes: er bestaan zilveren uitvoeringen met verschillende jaartallen en portretten.
• Halve guldens, guldens en rijksdaalders: deze grotere munten zijn in zilver uitgegeven en worden vaak per jaartal verzameld.
• Gouden munten: het gouden tientje met Wilhelmina is onder verzamelaars bekend. Ook bestaan er gouden vijfjes.

Het metaal verschilt per muntsoort en soms ook per uitgifte. Ga daarom niet alleen op de kleur af als je wilt weten of een munt zilver of goud bevat.

Zo herken je de uitvoering van een munt

Bekijk eerst beide kanten. Noteer de waarde die erop staat, het jaartal en wat je van het portret en de tekst kunt lezen. Wilhelmina werd tijdens haar regeerperiode op verschillende leeftijden afgebeeld. Zo zijn er portretten van haar als jonge en als volwassen koningin.

Kijk daarna naar kleine tekens en verschillen in het ontwerp. Bij sommige munten letten verzamelaars bijvoorbeeld op de vorm van het haar, de hals of een muntmeesterteken. Dat laatste is een klein symbool op de munt. Zulke details kunnen onderscheid maken tussen uitvoeringen van hetzelfde jaartal.

Een voorbeeld is de rijksdaalder van Wilhelmina met de variant die verzamelaars grof haar noemen. Een jaartal alleen is dan niet genoeg: je moet ook de details van het portret vergelijken met een betrouwbare afbeelding van de betreffende uitvoering.

Wat bepaalt de waarde van Wilhelmina-munten?

Er is geen vaste prijs voor alle munten van Wilhelmina. Een gewone munt met veel slijtage kan weinig verzamelwaarde hebben, terwijl een schaars exemplaar in mooie staat meer kan opleveren. Bij gouden en zilveren munten speelt ook de waarde van het metaal mee.

• Jaartal en uitvoering: sommige jaargangen en varianten zijn moeilijker te vinden dan andere.
• Staat: slijtage, krassen en beschadigingen kunnen de prijs drukken. Een scherp portret en goed leesbare details zijn doorgaans aantrekkelijker voor verzamelaars.
• Metaal: bij een gouden tientje is het goudgehalte vaak een belangrijke basis voor de waarde. De goudprijs verandert.
• Echtheid: vooral bij kostbare stukken wil een koper zekerheid dat de munt echt is.
• Vraag: de prijs hangt ook af van wat kopers op dat moment voor een bepaalde munt willen betalen.

Een vraagprijs is niet hetzelfde als een verkoopprijs. Vergelijk daarom bij voorkeur daadwerkelijk verkochte exemplaren van dezelfde munt, met hetzelfde jaartal, dezelfde variant en een vergelijkbare staat. Een exemplaar in een beschermend kaartje of met een professionele beoordeling kan anders geprijsd zijn dan een losse, gebruikte munt.

Wilhelmina-munten uit de oorlogsjaren

Een deel van de Nederlandse munten uit de Tweede Wereldoorlog werd in de Verenigde Staten geslagen, omdat Nederland bezet was. Daaronder vallen ook zilveren dubbeltjes uit de periode van Wilhelmina.

Bij oorlogsjaren zijn het jaartal en de kleine tekens op de munt nuttig om de juiste uitvoering te vinden. Ga er niet van uit dat elke oorlogsmunt zeldzaam is. Ook hier maken de specifieke uitgifte en de staat het verschil.

Een Wilhelmina-munt laten beoordelen

Heb je een munt gevonden die mogelijk bijzonder is? Noteer eerst wat je zelf kunt zien en maak duidelijke foto’s van beide kanten. Leg de munt daarbij op een zachte ondergrond en houd haar bij voorkeur aan de rand vast.

Ga met een mogelijk waardevol stuk naar een muntenhandelaar of taxateur. Vraag om een beoordeling van de echtheid, uitvoering en staat, en laat uitleggen waarop een eventueel bod is gebaseerd. Bij een kostbare munt kan een tweede mening helpen: een inkoopbod ligt meestal lager dan de prijs waarvoor een handelaar de munt later aanbiedt.

Poets de munt niet om haar er mooier uit te laten zien. Daarmee kun je het oppervlak beschadigen en juist verzamelwaarde verliezen.

Veelgestelde vragen over Wilhelmina-munten

Wat is een dubbeltje van Wilhelmina waard?
Dat verschilt per jaartal, uitvoering en staat. Vergelijk een gevonden dubbeltje met verkochte exemplaren die dezelfde kenmerken en ongeveer dezelfde slijtage hebben. Zonder die gegevens is geen betrouwbare prijs te geven.

Is een gouden tientje van Wilhelmina altijd veel waard?
Het goud vertegenwoordigt waarde, maar de opbrengst hangt af van de actuele goudprijs, de echtheid en de staat. Een verzamelaar kan voor een bijzondere uitvoering meer betalen dan alleen de metaalwaarde. Een handelaar biedt bij inkoop niet altijd de volledige metaalwaarde.

Zijn alle munten uit Wilhelmina’s regeerperiode voorzien van haar portret?
Nee. Sommige kleine munten uit die periode hebben geen afbeelding van de koningin. Ze kunnen toch bij een verzameling uit haar regeerperiode horen.

Wat betekent een munt met lang haar?
Daarmee wordt verwezen naar een portretuitvoering waarop Wilhelmina met lang haar staat afgebeeld. Controleer ook het jaartal en de staat, want alleen het kapsel bepaalt de waarde niet.

Bewaar de gegevens van elke munt bij elkaar: waarde, jaartal, zichtbare tekens en eventuele bijzonderheden van het portret. Daarmee kun je een Wilhelmina-munt gerichter vergelijken of laten beoordelen.