Munten schoonmaken doe je het veiligst met lauw water en eventueel een beetje milde zeep, zonder te schrobben. Maak oude, bijzondere of mogelijk waardevolle munten liever helemaal niet schoon voordat een deskundige ze heeft bekeken. Zelfs een zachte behandeling kan krasjes of verkleuring veroorzaken en de waarde verminderen.

Bij gewone euromunten die je alleen van vuil wilt ontdoen, kun je meestal zelf aan de slag. Hieronder lees je hoe je dat voorzichtig doet en welke middelen je beter laat staan.

Wanneer kun je munten schoonmaken?

Een munt die door veelvuldig gebruik vies is geworden, kun je voorzichtig wassen als het uiterlijk en de verzamelwaarde voor jou niet belangrijk zijn. Denk aan gewone euromunten met plakkerig vuil.

Bij een oude munt, herdenkingsmunt of munt waarvan je de waarde niet kent, is niets doen vaak de beste eerste stap. Wat op vuil lijkt, kan patina zijn: een laagje dat door veroudering op het metaal is ontstaan. Verzamelaars waarderen dat laagje vaak. Als je het verwijdert, komt het oorspronkelijke oppervlak niet vanzelf terug.

Heeft een munt groene, poederige plekken, laat het oppervlak los of lijkt het metaal aangetast? Ga dan niet zelf poetsen. Laat de munt beoordelen door een munthandelaar of restaurator.

Gewone munten schoonmaken in vijf stappen

Voor munten zonder bijzondere waarde heb je een schaaltje, lauw water, milde zeep en een zachte doek nodig. Gedestilleerd water is handig voor de laatste spoelbeurt, omdat het minder resten kan achterlaten dan kraanwater.

1. Bekijk de munt eerst. Leg een munt apart als je denkt dat hij oud of bijzonder kan zijn. Fotografeer hem eventueel voordat je iets doet.
2. Maak een mild sopje. Doe een beetje milde zeep in een schaaltje lauw water. Gebruik geen heet water of agressief schoonmaakmiddel.
3. Laat het vuil losweken. Leg de munt enkele minuten in het sopje. Houd munten bij voorkeur apart, zodat ze niet tegen elkaar schuren.
4. Spoel voorzichtig af. Haal de munt uit het sopje en spoel zeep en los vuil weg. Gebruik voor de laatste spoelbeurt bij voorkeur gedestilleerd water.
5. Laat de munt drogen. Leg hem op een schone, zachte doek en dep voorzichtig droog. Wrijf niet over het oppervlak.

Blijft er vuil zitten? Ga dan niet harder schrobben. Ook een zachte tandenborstel kan kleine krasjes maken, zeker als er zand tussen de borstel en de munt zit. Bij gewone gebruiksmunten is dat een keuze, bij munten die je mooi wilt houden is het beter de borstel weg te laten.

Koperen en zilveren munten reinigen

Koperen munten worden na verloop van tijd vaak donkerder. Dat is niet altijd vuil. Een oude koperen munt weer glanzend maken kan juist de natuurlijke kleur en het oppervlak aantasten. Laat een mogelijk waardevol exemplaar daarom met rust, ook als het er dof uitziet.

Voor zilveren munten geldt hetzelfde. Zilver kan donker uitslaan, maar die aanslag hoeft geen reden te zijn om te poetsen. Zilverpoets en poetsdoeken kunnen sporen achterlaten en de munt minder aantrekkelijk maken voor verzamelaars. Wil je weten of behandeling nodig is, vraag dan advies aan een deskundige voordat je begint.

Bij een gewone munt waarvan je zeker weet dat de verzamelwaarde voor jou geen rol speelt, kun je de milde methode met water en zeep proberen. Verwacht niet dat hardnekkige aanslag daarmee verdwijnt.

Waarom cola, azijn en baking soda riskant zijn

Op internet staan veel huismiddeltjes om munten weer te laten glanzen. Een glanzend resultaat betekent alleen niet dat de munt onbeschadigd is gebleven.

• Cola en azijn: bevatten zuren die aanslag kunnen verwijderen, maar ook het metaal kunnen aantasten of verkleuren.
• Baking soda: kan als schuurmiddel werken. Bij het wrijven kunnen krasjes ontstaan.
• Zilverpoets en andere metaalpoets: kunnen een laagje van het oppervlak verwijderen en zichtbare poetssporen achterlaten.
• Een potloodgom: kan vuil weghalen, maar door het wrijven ook sporen veroorzaken. Gebruik een gum daarom niet op verzamelmunten.
• WD-40: kan een olieachtig laagje achterlaten. Het is geen goede keuze voor munten die je wilt bewaren.

Ook speciale muntreinigers zijn niet automatisch veilig voor elke munt. Het resultaat hangt onder meer af van het metaal en de toestand van het oppervlak. Vraag bij een bijzondere munt eerst advies, in plaats van een middel uit te proberen.

Schone munten goed laten drogen en bewaren

Laat een gewassen munt volledig drogen voordat je hem opbergt. Raak munten die je mooi wilt houden bij voorkeur alleen aan de rand aan, zodat je geen vingerafdrukken op de voor- of achterkant achterlaat. Schone nitrilhandschoenen zijn een alternatief.

Bewaar munten droog en apart van elkaar, bijvoorbeeld in geschikte munthouders. Zo voorkom je dat ze langs elkaar schuren. Gebruik geen gewone plastic zakjes voor langdurige opslag: sommige soorten plastic kunnen stoffen bevatten die het metaal aantasten.

Veelgestelde vragen over munten schoonmaken

Kan ik munten met cola schoonmaken?
Cola kan aanslag losmaken, maar het zuur kan ook het oppervlak aantasten. Gebruik het daarom niet voor oude of mogelijk waardevolle munten.

Hoe krijg ik munten weer glanzend?
Poetsmiddelen en zuren kunnen een munt laten glanzen, maar daarbij ook schade veroorzaken. Voor een munt die je wilt bewaren is de bestaande kleur vaak beter dan een opgepoetst oppervlak.

Kan ik zilveren munten met zilverpoets behandelen?
Dat is af te raden als de munt verzamelwaarde kan hebben. Zilverpoets kan kleine krasjes achterlaten en het oorspronkelijke oppervlak veranderen.

Moet ik een gevonden oude munt meteen wassen?
Nee. Maak eerst een foto en bekijk of er los vuil, korsten of beschadigingen zichtbaar zijn. Laat een oude of kwetsbare vondst beoordelen voordat je gaat reinigen.

Begin bij gewone vuile munten met de mildste aanpak en stop als het vuil niet gemakkelijk loskomt. Bij een oude of bijzondere munt is een ongereinigd oppervlak vaak de veiligste keuze.