Een rekening of terugbetaling van de Belastingdienst nog vóór je definitieve aangifte doet? Dat is precies wat een voorlopige aanslag inkomstenbelasting inhoudt. Het gaat om een schatting van het bedrag dat je aan inkomstenbelasting moet betalen of terugkrijgt. De Belastingdienst berekent dit bedrag op basis van wat er bekend is over jouw inkomen en situatie.

Wat is een voorlopige aanslag inkomstenbelasting precies?

Een voorlopige aanslag is geen definitieve uitspraak over wat je aan belasting verschuldigd bent. Het is een tussentijdse berekening die de Belastingdienst maakt om te voorkomen dat je aan het einde van het jaar een grote naheffing krijgt, of juist lang moet wachten op een flinke terugbetaling. Je betaalt of ontvangt dit bedrag dus al eerder, gedurende het jaar of kort daarna.

De Belastingdienst baseert de voorlopige aanslag op gegevens die al bekend zijn, zoals je inkomen uit het vorige jaar, of informatie die je zelf hebt doorgegeven. Omdat het om een schatting gaat, kan het eindbedrag na je definitieve aangifte hoger of lager uitvallen.

Wanneer krijg je een voorlopige aanslag?

Niet iedereen krijgt automatisch een voorlopige aanslag. Je kunt hem op twee manieren ontvangen. Ten eerste stuurt de Belastingdienst hem soms uit zichzelf op, op basis van gegevens die al bekend zijn. Dit gebeurt bijvoorbeeld als je een eigen woning hebt, ondernemer bent of andere inkomstenbronnen hebt waarover nog geen belasting is ingehouden.

Ten tweede kun je de voorlopige aanslag zelf aanvragen. Dat is handig als je weet dat je recht hebt op een flinke teruggave, bijvoorbeeld door hypotheekrenteaftrek. Door de voorlopige aanslag aan te vragen, hoef je niet te wachten tot na de definitieve aangifte en ontvang je het geld eerder terug, meestal in maandelijkse termijnen.

Hoe werkt de betaling of teruggave?

Als je belasting moet betalen, gebeurt dat meestal in maandelijkse termijnen. Zo wordt het bedrag gespreid over het jaar en kom je niet voor een grote, plotselinge betaling te staan. Bij een teruggave werkt het andersom: je ontvangt dan maandelijks een deel van het bedrag terug op je rekening.

Het is verstandig om goed in de gaten te houden of de berekening klopt met je werkelijke situatie. Is je inkomen veranderd? Dan kun je de voorlopige aanslag laten aanpassen. Zo betaal je niet te veel of te weinig gedurende het jaar.

Wat doe je als de schatting niet klopt?

Veranderingen in je inkomen of persoonlijke situatie kunnen betekenen dat de voorlopige aanslag niet meer klopt. Denk aan een nieuwe baan, ontslag, scheiding of de aankoop van een woning. In dat geval is het slim om de aanslag te laten wijzigen via Mijn Belastingdienst. Zo voorkom je dat je aan het einde van het jaar alsnog een groot bedrag moet bijbetalen of te veel hebt betaald.

Je kunt de voorlopige aanslag het hele jaar door aanpassen. Houd er rekening mee dat een wijziging niet direct ingaat: er zit meestal enige verwerkingstijd tussen.

Stap voor stap: dit kun je doen bij een voorlopige aanslag

• Controleer de brief of het bericht in Mijn Belastingdienst om te zien of je een voorlopige aanslag hebt ontvangen.
• Bekijk het bedrag en controleer of de gegevens kloppen met je huidige situatie.
• Klopt er iets niet? Log in op Mijn Belastingdienst en pas de aanslag aan.
• Wil je een teruggave eerder ontvangen? Vraag zelf een voorlopige aanslag aan via Mijn Belastingdienst.
• Moet je betalen? Zorg dat het bedrag op tijd wordt betaald om rente of een boete te voorkomen.
• Vergeet na afloop van het belastingjaar niet je definitieve aangifte in te dienen. De voorlopige aanslag wordt daarna verrekend.

Voorlopige aanslag en definitieve aanslag: het verschil

Na het indienen van je definitieve aangifte inkomstenbelasting stelt de Belastingdienst de definitieve aanslag vast. Daarin wordt het bedrag dat je al hebt betaald of ontvangen via de voorlopige aanslag verrekend. Heb je te veel betaald? Dan krijg je het verschil terug. Heb je te weinig betaald? Dan ontvang je een naheffing.

De voorlopige aanslag is dus een tussenstap, geen eindafrekening. De definitieve aanslag is de officiële vaststelling van wat je over een bepaald jaar aan inkomstenbelasting betaalt.

Veelgestelde vragen

Moet ik altijd een voorlopige aanslag indienen?
Nee, een voorlopige aanslag is niet verplicht. De Belastingdienst stuurt hem soms automatisch op als de situatie daar aanleiding toe geeft. Je kunt hem ook zelf aanvragen, maar dat hoeft niet. De definitieve aangifte inkomstenbelasting is wél verplicht voor mensen die daarvoor worden uitgenodigd.

Kan ik de voorlopige aanslag aanpassen als mijn inkomen verandert?
Ja, je kunt de voorlopige aanslag het hele jaar door aanpassen via Mijn Belastingdienst. Dit is verstandig als je inkomen of persoonlijke situatie verandert, zodat de schatting zo goed mogelijk aansluit bij je werkelijke situatie en je achteraf niet voor verrassingen komt te staan.

Wat gebeurt er als ik de voorlopige aanslag niet op tijd betaal?
Als je de voorlopige aanslag niet op tijd betaalt, kan de Belastingdienst rente in rekening brengen. Het is daarom belangrijk om de betalingstermijnen goed in de gaten te houden. Bij betalingsproblemen kun je contact opnemen met de Belastingdienst om een betalingsregeling te treffen.

Wordt de voorlopige aanslag automatisch verrekend met mijn definitieve aangifte?
Ja, wat je via de voorlopige aanslag hebt betaald of ontvangen, wordt automatisch verrekend bij de definitieve aanslag. Je hoeft dit zelf niet te regelen. Na je definitieve aangifte zie je in de definitieve aanslag wat het eindresultaat is: een teruggave of een bedrag dat je nog moet bijbetalen.